| |
|
Özel Dosya
Singapur GP’sinin Arkasındakiler
 |
20.07.2008
Singapur GP’sinin Arkasındakiler
|
Işıklar, kapkaranlık gökyüzü ve 300 km/st’e varan hızlarla şehrin caddelerinde dolaşan 22 Formula 1 aracı. 28 Eylül 2008’de düzenlenecek olan Formula 1 Singapur GP’si ile yeni bir sayfa daha açılıyor ve 1950’den bu yana aralıksız süren dünyanın en popüler serisi, ilk kez bir gece yarışına ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Doğal olarak böyle müthiş bir organizasyonun altyapısı da en çok merak edilen konulardan birisi. Bu nedenle, Padokf1.com olarak siz yarış severlerin de heyecanla beklediğine emin olduğumuz bu yarışın arka planına, özellikle de kullanılacak olan aydınlatma ve destek sistemlerine bir göz atmak istedik. Beğenerek okumanız dileğiyle…
İsterseniz önce satılan bilet durumuna bir göz atarak başlayalım. Benim bu yazıyı kaleme aldığım günlerde, Singapur GP Pte Ltd tarafından yapılan resmi açıklamayı incelersek, 14 Şubat 2008’de satışına başlanan biletlerin yaklaşık % 82’si satılmış durumda. Şimdiye kadar yaklaşık olarak satılan bilet sayısı 94.000 civarında. Stamford, Raffles ve Marina Grand Standleri dolmuş durumda, 2, 3 viraj, Esplanae ve Waterfront Grand Standlerinde ise çok sınırlı yer mevcut. Bu açıklamadan da anlaşılacağı üzere, Formula 1 startı verildiği anda bir tek boş koltuk dahi kalmayacak. GP haftasında Singapur’daki toplam kazanç beklentisi ise yaklaşık 100 milyon Dolar civarında.
5,067 km uzunluğunda tasarlanan pist, 14’ü sol, 10’u sağ olmak üzere toplam 24 viraja sahip. Yarış tıpkı İstanbul Park’taki gibi saat yönünün tersine olarak dönülecek. Yani Singapur GP’si ile birlikte saat yönünün tersine dönülen yarış sayısı toplam 3’e çıkmış oluyor. Yarışın 61 tur üzerinden yapılması öngörülmekte. Hesaplanan maksimum hız ise Raffles Boulevard düzlüğünde yaklaşık olarak 300 km/saat. Aynı zamanda start/finiş düzlüğünde, St Andrews Road ve Esplanade Drive’da yaklaşık olarak 250 ile 300 km/saat hızlara çıkılması öngörülüyor. En yavaş hızlar ise; pistin 3, 10, 11, 15, 19 ve 20. virajlarında, 80-100 km/saat olarak öngörülmekte. Bu açıdan baktığınızda Formula 1’in ikinci cadde pisti olan Singapur, Monako’ya göre oldukça hızlı bir pist.
Gelelim sizlerin de en çok merak ettiğinizi düşündüğüm konuya; yani yarış sırasında kullanılacak olan aydınlatma sistemine.
FIA’nın 1994 Imola sonrası yarış güvenliğine verdiği önemi düşünürseniz, ışıklar altında gece yarışı yapılmasına izin vermesini bir çılgınlık olarak niteleyebilirsiniz. Ancak, kullanılacak olan aydınlatma sisteminin detaylarına bakmaya başladığınız zaman, FIA’nın ve Singapur GP yetkililerinin bu konuda oldukça hassas olduklarını ve hiçbir açık nokta bırakmamaya özen gösterdiklerini görebilirsiniz.
Aydınlatma Sistemi
Aydınlatma sisteminin tasarımı, bu işin dünyadaki en iyilerinden biri, Valerio Maioli Spa tarafından tasarlandı. Maioli Spa ismi bir çoğunuza yabancı gelebilir, ancak ilerleyen kısımlarda şirketin tarihçesine baktığınızda oldukça ilginç donelerle karşılaşacağınızı söylemek isterim.
Aydınlatma sistemi pistin her tarafında yaklaşık olarak 3000 lux civarında bir ışık şiddetini sağlayacak ki, bu ışıklandırma sistemi yüksek çözünürlüklü televizyon yayını için gerekli olan bir şart. Bir kıyaslama yapmak gerekirse; bütün bir yarış boyunca pistin üzeri bir futbol stadyumundan yaklaşık 4 kat daha aydınlık olacak. Pist harici kısımlar ise pilotlardaki göz yanılmalarını önlemek için yaklaşık 1000 lux şiddetinde aydınlatılacak.
Işıklandırma sistemini taşımak için her 32 metrede bir olmak üzere, toplam 230 ana taşıyıcı çelik direk kullanılacak. Boyları 8 ile 12 metre arasında değişen direklerin üretim yeri de Singapur. Ana çelik direklerin üzerinde ise aydınlatma projektörlerini taşımak üzere, üretimi İtalya’da yapılacak olan ve toplam uzunluğu 6300 metreyi bulan alüminyum kafes sistemi bulunmakta. Aydınlatma projektörleri ise her 4 metrede bir ve pilotun gözünü almaması için tam olarak dik konumda aşağıya doğru konumlandırılmış. Projektörlerin üreticisi ise Philips firması. Her bir projektör 2000 watt gücünde ve 220.000 lümen aydınlatma yapabilecek kapasiteye sahip. Yarış esnasında toplam kullanılacak projektör sayısı ise 1602. Aydınlatma sistemi pistin sadece tek tarafına monte edilecek olup, sistemde toplam 110.000 metre güç kablosu ve 27.000 metre fiber optik kablo kullanılacak. Sistemin toplam maliyeti ise yaklaşık olarak 5 milyon Dolar civarında ve bundan sonraki 5 yıl boyunca da kullanılması planlanıyor. Montajına 2008 Mayıs sonunda başlanan sistemin bitirilmesi öngörülen tarih ise 31 Ağutos 2008.
Sistemin Enerji İhtiyacı
Gelelim sistem için gerekli olan enerji ihtiyacının nasıl karşılanacağına. Yarış sırasında, bir anda projektörlerin sönmesi ve etrafın birden kararıvermesi kimsenin düşünmek istemediği bir durum. Bu nedenle de Singapur GP’si için sıkı bir enerji destek sistemi kurulmuş durumda.
Sistemin yarış anında çekeceği toplam güç 3.200 kilowatt civarında. Yetkililer Singapur yerleşim bölgesinin elektrik şebekesine güvendiklerini bildirseler de, hiçbir şeyi şansa bırakmamak için sistem için gerekli olan enerji ihtiyacını karşılamak amacıyla bir jeneratör sistemi tasarladılar. Sistem toplam olarak 12 jeneratör ve her bir jeneratörün beslediği sistemi beslemek için anında devreye girebilecek olan yedek 12 jeneratörden oluşuyor. Yarış anında oluşabilecek herhangi bir aksaklığa karşılık, yan yana bulunan her iki projektör çifti farklı jeneratörlerden besleniyor. Jeneratörlerin bulunduğu bölge sabotaj ihtimaline karşı çok sıkı güvenlik altında bulunacak. Jeneratörlerde ses izolasyonu sağlanarak, yarış sırasında herhangi bir şekilde rahatsızlık yaratması önlenecek. Jeneratör sisteminin tüm datası (yakıt seviyesi, frekans, voltaj, akım, sıcaklık, vs.) fiber optik kablolarla pit alanında bulunan merkeze gönderilecek ve her bir jeneratör çifti için görevlendirilmiş olan ayrı bir mühendis tarafından devamlı olarak kontrol edilerek tüm bilgiler yedeklenecek.
Valerio Maioli SPA
Singapur GP’sini araştırırken karşınıza en çok çıkan isimlerden birisi de Singapur Grand Prix’sinde kullanılacak olan ışıklandırma sisteminin tasarımcısı ve sağlayıcısı olan Valerio Maioli Spa olacaktır. İlk duyduğunuzda size yabancı gelebilecek bu ismin, Formula 1 ile (özellikle de Ferrari ile) uzun yıllar süregelen bir ilişkisi olduğunu hatırlatarak, dijital bayrak uygulamasının yüklenicisi olduğunu belirtmem gerek. Peki Formula 1’de bir çok önemli işin arkasında imzası bulunan Valerio Maioli kimdir? Şirketin bugüne kadar Formula 1’de üstlendiği uygulamalar nelerdir? Formula 1’e kattığı değerler nelerdir?
Şirketin kurucusu olan Valerio Maioli, Fermo Endüstri Enstitüsünün telekomünikasyon bölümünü bitirdikten sonra yaklaşık 10 yıl Piere Branzanti Ravenna adlı bir şirkette maaşlı olarak çalışır. Elektronik sistemlere ve tasarımlarına hayran olan Maioli, 1977 yılında çalıştığı şirketten ayrılarak kendi işini kurar. Formula 1 dünyası ile ilk tanışması ise Formula 1 araçlarını pit alanı ile radyo bağlantısı ile bağlayan bir sistem kurmak üzere Enzo Ferrari ile yaptığı anlaşmayla başlar. Bu anlaşmada başrol oyuncuları o zamanki Ferrari ekibinden Renato de Bona, Mauro Forghieri, Angelo Castelli ve Piero Ferrari’dir. Sistem ilk olarak Gille Villeneuve’ün aracında denenmeye başlanır. Gilles sistemi sadece pit alanından data almak için kullanır, yarışa çok fazla konsantre olduğu ve bu nedenle pit ile konuşmak istemediği için, sistemde pit ekibi ile konuşmak için bir opsiyon bulunmamaktadır. Gilles’in Zolder’de hayatını kaybetmesinin ardından Rene Arnoux’nun Ferrari’ye gelmesi ve kendisinin pitteki teknisyenleri ile konuşabileceği bir sistem istemesi ile birlikte, sistem iki yönlü hale gelir. Maioli 1985’te imzaladığı anlaşma ile Ferrari’nin resmi telekomünikasyon sistem sağlayıcısı olur. Bu lisans anlaşması, sistem 1995’te tamamen Ferrari’ye satılana kadar devam eder. Yarış yardımcı sistemi ise FIAT grubundan Magnetti Marelli’ye satılır. Maioli bu süreç içerisinde Minardi Formula 1 takımı, Olivetti, FOCA, FIA ve şu anda tarihe karışmış olan bir çok takımla çalışmıştır. İş geliştirme alanında da bir dahi olan Maioli, Ferrari ile birlikte katıldığı yarışlarda, teknik ekiplerin her yarış pistinde farklı kablolama sistemleri ve farklı birer teknik alt yapı ile karşılaştıklarını görünce, 1987 Adelaide GP Padok’unda Bernie Ecclestone’un kapısını çalar ve standart bir teknik alt yapı projesini sunar. Ecclestone tarafından kabul gören sistemin geliştirilmesi ve standardizasyonu üzerindeki çalışmalar 1988 yılında biter. 1989 yılında FIA tarafından onaylanan sistem bir Maioli dehası olarak Formula 1’deki yerini alır.
Maioli’nin geliştirdiği sistemler, yukarıdakilerle sınırlı değildir. Pit molası sırasında aracın kontrolü, pistlerdeki hava verilerinin ölçümü, pist içerisindeki veri aktarımı, veri zamanlaması ile veri hesaplanmasının ayrılması da Maioli’nin Formula 1’e kattıkları arasındadır. Özellikle veri sistemleri üzerinde yaptığı geliştirmeler, veri işleyicilerin yarış yönetim kulelerinden ayrılarak, ayrı olarak pistin farklı yerindeki araçlarda konumlandırılmasına olanak sağlamıştır. Maioli’nin son projesi ise pek de yabancı olmadığınız ve yakın gelecekte Formula 1’de kullanılmaya başlanılacak olan “dijital bayraklardır”.
Valerio Maioli ile Padokf1.com için özel olarak gerçekleştirdiğimiz röportaj, Kokpit bölümünde yer almaktadır.
Farınız Açık Kemeriniz Bağlı Olsun
Hazırlayan: Orkun ÖZENER
Kaynaklar:
Valerio Maioli SPA
www.reuters.com
www.grandprix.com
www.singaporegp.sg |
 |
 |
|
| Diğer Özel Dosya |
|
|
|
|
|
|
|
 |
